Overslaan en naar de inhoud gaan
afbeelding vrouw die wakker ligt

Het onderzoek in het kort: Veel mensen met een borderlinepersoonlijkheidsstoornis ervaren intense, langdurige emoties én kampten in eerder onderzoek van het team vaak met een slechte slaapkwaliteit. Om na te gaan wat er na een nacht slapen gebeurt met gevoelens van schaamte en emotionele spanning, legden doctoraatsonderzoeker Mariana Mendoza-Alvarez en haar team een experiment voor aan 44 vrouwen met een borderlinepersoonlijkheidsstoornis en 41 vrouwen zonder psychische kwetsbaarheid.

Deelnemers zongen met een geluidsonderdrukkende hoofdtelefoon het lied Silent Night en beluisterden hun eigen opname zowel ’s avonds als de volgende ochtend opnieuw, wetende dat onderzoekers meekeken. Terwijl het ongemak en de emotionele spanning bij de controlegroep na een nacht slapen afnamen, zag het onderzoeksteam dat die verlichting bij vrouwen met een borderlinepersoonlijkheidsstoornis niet of veel minder optrad zodra de opname de emoties opnieuw opriep. Hoewel nachtelijke sensoren hersenactiviteit en oogbewegingen registreerden, bieden de huidige metingen nog geen eenduidige verklaring voor dit verschil in herstel. Een reden om verder te onderzoeken hoe slaap en emotionele verwerking op elkaar inwerken.

De stem van ervaringskennis en klinische praktijk: In de berichtgeving rond de studie licht ervaringsdeskundige Lisa Willems toe hoe piekeren, het herbeleven van lastige ervaringen en nachtmerries het in- en doorslapen bemoeilijken en doorwerken op de volgende dag. Zij pleit voor concrete, praktische hulp om beter te slapen als vast onderdeel van de behandeling.

Psychiater en promotor prof. dr. Livia De Picker (Universiteit Antwerpen en UPC Duffel) wijst erop dat slaapproblemen bij deze kwetsbaarheid lange tijd onvoldoende op zichzelf werden genomen. Wanneer zorgverleners actief luisteren naar slaapklachten en er gericht mee aan de slag gaan, kan dat mee bepalen hoe iemand overdag met emoties omgaat.

Persbericht en bredere weerklank: Naast de publicatie in eClinicalMedicine en de aandacht op Radio 2 Antwerpen werd het SINAPS-onderzoek opgepikt door diverse nieuws- en vakmedia:

  • HLN berichtte onder de kop "Goede nachtrust verzacht negatieve emoties minder bij vrouwen met borderline" over de onderzoeksbevindingen.

  • GGZnieuws publiceerde een uitgebreid artikel over hoe het karaoke-experiment en de nachtelijke slaapregistratie de blik op behandeling in de ggz kunnen veranderen.

  • Medical Xpress bracht de studie internationaal onder de aandacht met een Engelstalige bespreking van het onderzoek naar nachtelijke emotionele verwerking bij borderlinepersoonlijkheidsstoornis.

Betekenis voor onderzoek en zorg: Dit onderzoek van SINAPS (uitgevoerd bij en gefinancierd door UPC Duffel als onderdeel van het doctoraat van Mariana Mendoza-Alvarez aan de Universiteit Antwerpen) plaatst slaap nadrukkelijk op de kaart als sleutelfactor in emotioneel herstel. De combinatie van wetenschappelijke publicatie, mediaberichtgeving en geleefde ervaring onderstreept het belang van slaaponderzoek.

Raadpleeg het bericht op UPC Duffel, en bekijk ook de artikelen op GGZnieuws, Medical Xpress en HLN.